Fasli Ögretim Üyesinden KMÜ’ye Ziyaret

Karamanoglu Mehmetbey Üniversitesi (KMÜ) Islami Ilimler Fakültesi tarafindan ‘Buhari’nin hadislerden hüküm çikarma metodu’ konulu söylesi gerçeklestirildi. Fas Vakiflar ve Diyanet Isleri Bakanligina bagli El-Vefâ Enstitüsü Ibn Rüsd Kürsüsünde Ögretim Üyesi Dr. Muhammed Hisham Aghbalou’nun konusmaci olarak yer aldigi söylesiye KMÜ Rektörü Prof. Dr. Sabri Gökmen, Rektör Yardimcisi Prof. Dr. Ahmet Yildirim, Islami Ilimler Fakültesi Dekani Prof. Dr. Halit Çalis, davetliler ve akademik personel katildi.

 Fasli Ögretim Üyesinden KMÜ’ye Ziyaret

Moderatörlügünü ve tercümesini Prof. Dr. Halit Çalis’in yaptigi söyleside Buhari’nin hadislerden hüküm çikarma metodu alisveris bölümü özelinde irdelendi. Buhari’nin eserini olustururken iki dereceli baslik kullandigini ifade eden Dr. Aghbalou “Birinci derecedeki basliklar ‘Iman Bölümü, Ilim Bölümü, Alisveris Bölümü’ biçiminde olup ‘Kitab’ seklinde ifade edilir. Ikinci derecedeki basliklar ise ‘terceme’ (bab basliklari) olarak ifade edilmektedir. Imam Buhari, hadisten çikardigi hükümleri bu tercemelerde belirtmistir. Bu nedenle klasik dönem âlimleri Buhari’nin fikhi görüslerinin tercemelerinde, yani konu basliklarinda oldugunu söylemislerdir.” dedi.

Dr. Aghbalou, Buhari’nin koymus oldugu basliklarin dogru anlasilmasi için dikkatli ve titiz çalisilmasi gerektigini vurgulayarak konusmasini söyle sürdürdü: “Alimlerden bir kismi bu hususa yeterli dikkati göstermedikleri için bazi konu basliklariyla, altindaki hadislerin arasinda uyum olmadigi vehmine kapilarak Buhari’yi tenkit etmislerdir. Ancak bu elestirilerinde hakli degiller. Çünkü Buhari’nin Sahih’ini okuyacak veya okutacak kisinin Sahih’i okurken, Buhârî’nin konulari sistematize asamasinda gözettigi metodu bilmesi gerekir. Buhârî, Kitâb’larda ana konuyu zikretmistir. Ebvâb dedigimiz alt basliklarda da hadisten çikartmis oldugu hükümlere isaret etmistir. Aslinda alt baslik dedigimiz “Ebvâb” tek konuyu içeren bölümler degildir. Bunun altinda ‘Fasl’ hatta ‘Fer’ diyebilecegimiz alt konulara deginmekte, birden fazla konuya çözüm bulmaktadir. Bu nedenle Buhari’yi okuyanlarin veya okutanlarin Buhari’nin bab basligini koymasindaki maksadinin ve bu hükme varmasindaki delilinin ne olduguna dikkat etmeleri gerekir.”
Dini bir hüküm verilirken sadece Kur’an’i veya sadece hadisleri esas almanin dogru olmadigini söyleyen Dr. Aghbalou bu iki temel kaynagi birlikte degerlendirmek gerektigini vurgulayarak, “Sadece Kur’an temel alindiginda tümel/küllî esaslara göre hüküm verilmis, detaylar ise gözden kaçirilmis olur. Sadece hadisler temele alinirsa çok fazla detaya dalinmis fakat külli esaslar ihmal edilmis olur. Bu hataya düsmemek için Kuran ve Sünnet’in bir bütün olarak esas alinmasi gerekir.” seklinde konustu.
Dr. Aghbalou, son dönemlerde ortaya atilan Buhari’nin Sahih’inde uydurma hadislerin bulundugu iddiasi sorulmasi üzerine ise “Hayir. Bu iddia kesinlikle dogru degildir. Bu iddiayi öne sürenler, Buhari’deki rivayetleri bütüncül olarak ele almadiklari ya da rivayeti kendi içerisinde parçalara ayirdiklari için bu hataya düsmektedirler” dedi ve konusmasini söyle sürdürdü: “Hüküm çikarirken düsülen bir diger hata da naslara lafzî/literal yaklasarak maksadi göz ardi etmektir. Bunun yerine lafiz, mana ve maksad ayni anda degerlendirilerek hüküm verilmelidir. Buhârî’nin fikhî görüslerini yansitan bab basliklarinda bunun yansimalarini görmek mümkündür.
Söylesi, Dr. Aghbalou’nun dinleyicilerin merak ettikleri sorularini yanitlamasinin ardindan sona erdi.
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER